ಜಗನ್ಮಾತೆಗೆ ‘ಸರ್ವಮಂಗಳ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಹೇಗೆ ಬಂದಿತು? ನಾರಾಯಣೀ ಸ್ತುತಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಇಲ್ಲಿದೆ

ಪವಿತ್ರವಾದ ಶರನ್ನವರಾತ್ರಿ ಉತ್ಸವವು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರದ್ಧಾ-ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ. ಈ ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಭಕ್ತರು ಜಗನ್ಮಾತೆಯಾದ ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ಒಂಬತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ವಿಶೇಷ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಜಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅಮ್ಮನವರ ದಿವ್ಯ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ದುರ್ಗಾದೇವಿಯನ್ನು ಶಕ್ತಿ, ಜಗಾದಂಬೆ, ಮಹಿಷಾಸುರ ಮರ್ದಿನಿ ಮತ್ತು ಸರ್ವಮಂಗಳ ಮುಂತಾದ ಹಲವಾರು ನಾಮಗಳಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾದರೆ, ಅಮ್ಮನವರನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ‘ಸರ್ವಮಂಗಳ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲು ಕಾರಣವೇನು? ಇದರ ಹಿಂದಿರುವ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತಿಳಿಯೋಣ.

‘ಸರ್ವಮಂಗಳ ಮಾಂಗಲ್ಯೇ’ ಮಂತ್ರದ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೆಲೆ:

ದುರ್ಗಾ ಸಪ್ತಶತಿಯ ‘ನಾರಾಯಣೀ ಸ್ತುತಿ’ಯಲ್ಲಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುವ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ಶ್ಲೋಕವೊಂದಿದೆ. “ಸರ್ವಮಂಗಳ ಮಾಂಗಲ್ಯೇ ಶಿವೇ ಸರ್ವಾರ್ಥ ಸಾಧಕೇ | ಶರಣ್ಯೇ ತ್ರಯಂಬಕೇ ಗೌರಿ ನಾರಾಯಣಿ ನಮೋಸ್ತುತೇ ||” ಎಂಬ ಈ ದಿವ್ಯ ಶ್ಲೋಕದ ಮೂಲಕ ಭಕ್ತರು ದುರ್ಗಾದೇವಿಯನ್ನು ಸಕಲ ಶುಭಗಳನ್ನು ಕರುಣಿಸುವ ದೇವತೆಯಾಗಿ, ಧರ್ಮಬದ್ಧ ಕೋರಿಕೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಶ್ರಯ ಕೋರಿ ಬರುವವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಜಗನ್ಮಾತೆಯಾಗಿ ಕೊಂಡಾಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸುಂದರ ಸ್ತೋತ್ರವು ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಪುರಾಣದ ‘ದುರ್ಗಾ ಸಪ್ತಶತಿ’ಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.

ದುರ್ಗಾದೇವಿಯನ್ನು ‘ಸರ್ವಮಂಗಳ’ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದೇಕೆ?

‘ಸರ್ವಮಂಗಳ’ ಎಂದರೆ ಸಮಸ್ತ ಶುಭಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವವಳು ಎಂದರ್ಥ. ಅಂದರೆ ಲೋಕದ ಸಮಸ್ತ ಜೀವಿಗಳ ಒಳಿತನ್ನು, ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾ ಸದಾ ಶುಭವನ್ನು ಕರುಣಿಸುವ ದೇವತೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಮ್ಮನವರ ದಿವ್ಯ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ, ನೆಮ್ಮದಿ, ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಸೌಭಾಗ್ಯ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಭಕ್ತರ ದೃಢ ನಂಬಿಕೆ. ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪದಕ್ಕೂ ಅತ್ಯಂತ ಆಳವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅರ್ಥವಿದೆ. ‘ಸರ್ವಮಂಗಳ ಮಾಂಗಲ್ಯೇ’ ಅಂದರೆ ಎಲ್ಲ ಮಂಗಳಕರ ಸಂಗತಿಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಅತ್ಯಂತ ಮಂಗಳಕರವಾದವಳು ಎಂದೂ, ‘ಶಿವೇ’ ಅಂದರೆ ಕಲ್ಯಾಣಕಾರಿಣಿ ಅಥವಾ ಮಂಗಳಕರ ಸ್ವರೂಪಿಣಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ‘ಸರ್ವಾರ್ಥ ಸಾಧಕೇ’ ಎಂದರೆ ಭಕ್ತರ ಸತ್ಸಂಕಲ್ಪಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಧರ್ಮಬದ್ಧ ಕೋರಿಕೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವವಳು ಎಂದರ್ಥ. ‘ಶರಣ್ಯೇ’ ಅಂದರೆ ಶರಣು ಎಂದು ಬಂದವರಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ಮತ್ತು ಅಭಯ ನೀಡುವವಳು, ‘ತ್ರಯಂಬಕೇ’ ಅಂದರೆ ಮೂರು ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ತ್ರಿನಯನಿ. ‘ಗೌರಿ’ ಅಂದರೆ ಪಾರ್ವತಿದೇವಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಸೌಮ್ಯ ಹಾಗೂ ಪವಿತ್ರ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ‘ನಾರಾಯಣಿ’ ಅಂದರೆ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಮಹಾವಿಷ್ಣುವಿನ ದೈವಿಕ ಶಕ್ತಿಯೇ ತಾನಾದವಳು ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ನಾರಾಯಣೀ ಸ್ತುತಿ ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ:

ದುರ್ಗಾ ಸಪ್ತಶತಿಯ 11ನೇ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಲೋಕಕಂಟಕರಾದ ಶುಂಭ ಮತ್ತು ನಿಶುಂಭರೆಂಬ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ನಂತರ, ದೇವತೆಗಳು ಅಮ್ಮನವರನ್ನು ಕೃತಜ್ಞತಾ ಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂದ್ರ ಸೇರಿದಂತೆ ಸಮಸ್ತ ದೇವಾನುದೇವತೆಗಳು ದೇವಿಯ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಕೊಂಡಾಡಿದ ಈ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನೇ ‘ನಾರಾಯಣೀ ಸ್ತುತಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸ್ತುತಿಯಲ್ಲಿ ದುರ್ಗಾದೇವಿಯು ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಪರಾಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ.

ನವರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುವುದರಿಂದಾಗುವ ಫಲಗಳು:

ನವರಾತ್ರಿಯ ವಿಶೇಷ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ‘ಸರ್ವಮಂಗಳ ಮಾಂಗಲ್ಯೇ’ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಜಪಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಯಸ್ಕರ ಹಾಗೂ ಶುಭದಾಯಕ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ವಿವಾಹ ಮಹೋತ್ಸವಗಳು, ಗೃಹಪ್ರವೇಶ, ಹೊಸ ಉದ್ಯಮಗಳ ಆರಂಭ ಹಾಗೂ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಯಾಣಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಭಕ್ತರು ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಮ್ಮನವರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವುದರಿಂದ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅಪಾರವಾದ ಪ್ರಶಾಂತತೆ, ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮೂಡುತ್ತವೆ. ಯಾವುದೇ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆ ಅಥವಾ ಮಂತ್ರ ಜಪದೊಂದಿಗೆ ನಮ್ಮ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಪ್ರಯತ್ನ ಮತ್ತು ಪರಿಶ್ರಮವೂ ಕೂಡ ಜೀವನದ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಅತಿ ಮುಖ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು.

ಅಧ್ಯಾತ್ಮಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ