ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ 12 ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಬಜೆಟ್ ಹೇಗೆಲ್ಲಾ ಪರಿವರ್ತನೆ ಪಡೆದಿದೆ ಗೊತ್ತಾ?

How Union Budgets have changed under Narendra Modi government over the last 12 years: ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ತಮ್ಮ ಸತತ ಒಂಬತ್ತನೇ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಲವು ಪರಿವರ್ತನೆ, ಸುಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿರುವ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸರ್ಕಾರ ಬಜೆಟ್​ನಲ್ಲೂ ಗಮನಾರ್ಹ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿದೆ. ಕಳೆದ 12 ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಬಜೆಟ್​ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಏನೆಲ್ಲಾ ಬದಲಾವಣೆಗಳಾಗಿವೆ ಎನ್ನುವ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ 12 ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಬಜೆಟ್ ಹೇಗೆಲ್ಲಾ ಪರಿವರ್ತನೆ ಪಡೆದಿದೆ ಗೊತ್ತಾ?
ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್

Updated on: Feb 01, 2026 | 11:01 AM

ನವದೆಹಲಿ, ಫೆಬ್ರುವರಿ 1: ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ (Nirmala Sitharaman) ಅವರು ಭಾರತದ 88ನೇ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್ (Union Budget) ಅನ್ನು ಮಂಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಅವರಿಗೆ ಸತತ 9ನೇ ಬಜೆಟ್ ಆಗಿದೆ. ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಅವರು ಪ್ರತೀ ಬಜೆಟ್​ನಲ್ಲೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪ್ರದೇಶದ ವಿಶೇಷ ರೇಷ್ಮೆ ಸೀರೆ ತೊಟ್ಟುಬರುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಬಾರಿ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕಾಂಜೀವರಂ ಸೀರೆ ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬಜೆಟ್ ಭಾಷಣದಲ್ಲೂ ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾವಣೆ ಇರಲಿದೆ. 2014ರಲ್ಲಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಪ್ರಧಾನಿಯಾದ ಬಳಿಕ ಬಜೆಟ್ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಒಂದಷ್ಟು ಬದಲಾವಣೆಗಳಾಗಿವೆ. ಕೆಲವು ರಚನಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಯಾದರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಸಾಂಕೇತಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳಾಗಿವೆ. ಇಂಥ ಕೆಲ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ:

ಬಜೆಟ್ ದಿನಾಂಕದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ

2017ರಲ್ಲಿ ಬಜೆಟ್ ಓದು ದಿನವನ್ನು ಫೆಬ್ರುವರಿ 1ಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಅದಕ್ಕೂ ಹಿಂದೆ ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು ಫೆಬ್ರುವರಿ ತಿಂಗಳ ಕೊನೆಯ ಕಾರ್ಯದಿನದಂದು ಮಂಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಹೊಸ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ ಬಜೆಟ್​ಗೆ ಸಂಸತ್ತಿನ ಅನುಮೋದನೆ ಪಡೆದು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲು ಸಮಯಾವಕಾಶ ಇಲ್ಲದ್ದರಿಂದ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡನೆಯನ್ನು ಹಿಂದೂಡುವ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬರಲಾಯಿತು.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: Union Budget 2026 Live Streaming: ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್ ಭಾಷಣ ಸಮಯ, ಲೈವ್ ಸ್ಟ್ರೀಮಿಂಗ್, ಪಿಡಿಎಫ್ ಕಾಪಿ ಡೌನ್​ಲೋಡ್ ಇತ್ಯಾದಿ ಮಾಹಿತಿ

ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ಇಲ್ಲ

2017ರಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಮತ್ತೊಂದು ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣ ನಿರ್ಧಾರದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್ ಜೊತೆಗೆ ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಗಿದ್ದು. 1924ರಿಂದಲೂ ಬಜೆಟ್ ಜೊತೆ ಜೊತೆಗೆ ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಮಂಡಿಸುತ್ತಾ ಬರಲಾಗಿತ್ತು. ರೈಲ್ವೆ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣೆ ತರುವ ಬದಲು ಜನಪ್ರಿಯ ಘೋಷಣೆಗಳಿಗೆ ಒತ್ತು ಕೊಡುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ರೈಲ್ವೆ ಬಜೆಟ್ ಬೇಡ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದಿರಬಹುದು.

ಸೂಟ್​​ಕೇಸ್​ನಿಂದ ಬಹಿಖಾತಾ

2019ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಅವರು ಬಜೆಟ್ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಲೆದರ್ ಸೂಟ್​ಕೇಸ್​ನಲ್ಲಿ ತರುವ ಪರಿಪಾಟ ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ಸೂಟ್​ಕೇಸ್ ಬದಲು ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಹಿಖಾತಾದಲ್ಲಿ ಬಜೆಟ್ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ತರುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಶುರು ಮಾಡಿದರು. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ಭಾರತೀಯತೆಗೆ ಸಾಂಕೇತಿಕವೆಂಬಂತಿದೆ.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಈ ವರ್ಷದ ಬಜೆಟ್ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ಹೊಸತನ; 75 ವರ್ಷದ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮುರಿಯುತ್ತಾರಾ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್?

ಬಜೆಟ್ ಪುಸ್ತಕವು ಕಾಗದದ ಬದಲು ಡಿಜಿಟಲ್

2017ರಲ್ಲಿ ಸೂಟ್​ಕೇಸ್ ಬದಲು ಬಹಿಖಾತಾಗೆ ವರ್ಗವಾದರೆ, 2021ರಲ್ಲಿ ಬಜೆಟ್ ಪುಸ್ಕಕವೇ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪ ಪಡೆಯಿತು. ಅಂದು ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಅವರು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್​ನಲ್ಲೇ ನೋಡಿ ಬಜೆಟ್ ಭಾಷಣ ಓದಿದರು. ಬಜೆಟ್ ಪುಸ್ತಕದ ಬದಲು ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಬಂದಿತು. ಆ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್ ಅನ್ನು ಬಹಿಖಾತಾ ಶೈಲಿಯ ಹೊದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್.

2021ರಿಂದ ಬಜೆಟ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಗಿ ಹೋಗಿದೆ. ಬಜೆಟ್ ಪುಸ್ತಕ ಮುದ್ರಿಸಲು ಹಣ ಮತ್ತು ಕಾಗದದ ಉಳಿತಾಯ ಆಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟೀಕರಣಕ್ಕೆ ಇದು ಸಾಂಕೇತಿಕವೂ ಆಗಿದೆ.

ಇನ್ನಷ್ಟು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ