ಜವಾನರ ಹುದ್ದೆಗೆ ಪಿಎಚ್​ಡಿ ಪದವೀಧರರು ಪೈಪೋಟಿ ನಡೆಸುವ ಸ್ಥಿತಿ; ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗದ ಹೊಸ ಸವಾಲುಗಳು

ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರವು ಒಂದೊಮ್ಮೆ 62 ಜವಾನರ (Peon) ಹುದ್ದೆಗಳ ನೇಮಕಾತಿಗೆ ಪ್ರಕಟಣೆ ಹೊರಡಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಐದನೇ ತರಗತಿಯ ವಿದ್ಯಾಭಾಸವಷ್ಟೇ ಸಾಕಿತ್ತು ಮತ್ತು ಕಚೇರಿಗಳ ನಡುವೆ ಕಡತಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಕೆಲಸ.

ಇದಕ್ಕಾಗಿ ತೊಂಬತ್ತು ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಅವರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 3,700 ಪಿಎಚ್‌ಡಿ (PhD) ಪದವೀಧರರು ಹಾಗೂ ಅಂದಾಜು 28,000 ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ (Postgraduate) ಪಡೆದವರೂ ಸೇರಿದ್ದರು.

ಇದನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಓದಿ ನೋಡಿ. ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪಡೆದವರು, ಅಂದರೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಷಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿದವರು, ಕೇವಲ ಓದಲು ಬರೆಯಲು ಗೊತ್ತಿದ್ದರೆ ಸಾಕು ಎನ್ನುವ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಈಗ ಆ ಅರ್ಜಿದಾರರು ಮೂರ್ಖರು ಎಂದು ಹೇಳಲು ಹೊರಟಿಲ್ಲ, ಅಥವಾ ಆ ಕೆಲಸದ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇವತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಡಿಗ್ರಿ ಎಂಬುದು ಯಾವ ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ, ಆ ಪದವಿಗೆ ಯಾವ ಖಾತ್ರಿ ಇದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಪ್ರಯತ್ನ.

ದಶಕಗಳಿಂದ, ಪದವಿಯೊಂದು ಒಂದು ರೀತಿಯ ಭರವಸೆಯಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದೆ. ಚೆನ್ನಾಗಿ ಓದಿ, ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಗಳಿಸಿ, ನಂತರ ಒಂದು ಸ್ಥಿರವಾದ, ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಉದ್ಯೋಗ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇತ್ತು. ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಭಾರತೀಯರು ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾಗ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಪದವೀಧರರಿಗೆ ತಕ್ಕ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಈ ಭರವಸೆಯು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿತ್ತು.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಅಪ್ರೆಂಟಿಸ್​ಶಿಪ್ ಬದಲು ಗಿಗ್ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ಕೊಡುವ ಯುವಜನರು; ನೈಜ ಉದ್ಯೋಗ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿ

ಆದರೆ ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ ಈ ಎರಡೂ ಸಂಗತಿಗಳು ಬದಲಾಗಿವೆ. ಕಳೆದ ಕೆಲವು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆಯುವವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಅಪಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಇದು ಶಿಕ್ಷಣದ ಲಭ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಸಾಧನೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ, ಉತ್ತಮ ವೇತನದ ಔಪಚಾರಿಕ ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಆ ಮಟ್ಟಿಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿಲ್ಲ. ಲಭ್ಯವಿರುವ ಉದ್ಯೋಗಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಾಗ, ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯೊಂದು ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಆ ಅರ್ಹತೆಯು ನಿಮಗೆ ಕೆಲಸ ತಂದುಕೊಡುವ ಸಾಧನವಾಗಿರದೆ, ಅದೇ ಅರ್ಹತೆ ಹೊಂದಿರುವ ಸಾವಿರಾರು ಜನರೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಸಿಗುವ ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ರವೇಶ ಟಿಕೆಟ್ ಆಗಿ ಮಾರ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ಇದನ್ನು ಕೆಲವರು ‘ಕ್ರೆಡೆನ್ಶಿಯಲ್ ಇನ್ಫ್ಲೇಶನ್’ (credential inflation) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಜವಾನರ ಹುದ್ದೆಗಳ ಉದಾಹರಣೆಯು ಇದನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಜವಾನರ ಕೆಲಸವು ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಪರೂಪವಾಗುತ್ತಿರುವ ಕೆಲವು ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ: ನೈಜ ಭದ್ರತೆ, ನಿಗದಿತ ಮಾಸಿಕ ವೇತನ ಮತ್ತು ಪಿಂಚಣಿ. ಅನಿಶ್ಚಿತವಾದ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಕಡಿಮೆ ವೇತನದ ಕೆಲಸಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ತಮ್ಮ ಅರ್ಹತೆಗಿಂತ ತೀರಾ ಕೆಳಗಿನ ಕೆಲಸವೂ ಸಹ ನಿರಾಶಾದಾಯಕವಾಗಿ ಕಾಣದೆ ಹೆಚ್ಚು ವಿವೇಚನಾಯುಕ್ತ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ಕಾಣಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ.

ಇಂದಿನ ಯುವಕರು ತಮ್ಮ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಇದು ಎಂತಹ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿ. ಹಿಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿನಂತೆ ಇಂದಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪದವಿ ಮುಗಿಸಿದರೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲಿತಾಂಶ ಖಚಿತ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಪದವಿಗೆ ಇಂದಿಗೂ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಇದು ಯಾವುದೇ ಪದವಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಉತ್ತಮ ಜೀವನದ ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳಿಗೆ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇದು ಈಗ ಕೇವಲ ಒಂದು ಅಂತಿಮ ಗೆರೆಯ ಬದಲು ದೊಡ್ಡ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಈ ಕಥೆಯ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಬೀಳೂ ಇದೆ. ಜವಾನರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಪದವೀಧರರು ತಾವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಶ್ರಮಿಸಿ ಗಳಿಸಿದ ವಿಶೇಷ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಆ ಕೌಶಲ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿದ ದೇಶಕ್ಕೂ ಆದ ನಷ್ಟವಾಗಿದೆ.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಮಹಿಳಾ ಕಾರ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿ ಏರಿಕೆ: ವೇತನವಿಲ್ಲದ ದುಡಿಮೆಯೆ, ನಿಜವಾದ ಪ್ರಗತಿಯೇ? ಇಲ್ಲಿದೆ ವಾಸ್ತವ

ಇದರರ್ಥ ಪದವಿಗಳು ನಿಷ್ಪ್ರಯೋಜಕವಾಗಿವೆ ಎಂದಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುವುದು ವ್ಯರ್ಥ ಎಂದಾಗಲಿ ಅಲ್ಲ. ಇದರರ್ಥ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗದ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವು ಸರಳ ರೇಖೆಯಂತೆ ಇರದೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿದೆ ಎಂದರ್ಥ. ಹಿಂದೆ ಪದವಿಯು ಒಂದು ಗ್ಯಾರಂಟಿಯಂತೆ ಇತ್ತು, ಆದರೆ ಈಗ ಅದು ಕೇವಲ ಅರ್ಹತಾ ಸುತ್ತಿನಂತೆ (qualifying round) ಬದಲಾಗಿದೆ. ಉಪಯುಕ್ತ ಹಾಗೂ ಅವಶ್ಯಕವೂ ಆಗಿದೆ. ಆದರೆ, ಅದೊಂದೇ ಸಾಕಾಗದು.

ಮುಂದೆ ಏನು ಓದಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಯುವಕರಿಗೆ ಇಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಪಾಠವೆಂದರೆ, ಮಹತ್ವಾಕಂಕ್ಷೆಯನ್ನು ಬಿಡುವುದು ಎಂದಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ವಾಸ್ತವಿಕತೆಯೊಂದಿಗೆ ಅದನ್ನು ಜೋಡಿಸುವುದು. ನಿಜವಾದ ಉದ್ಯೋಗ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದು, ಔಪಚಾರಿಕ ಅಧ್ಯಯನದ ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಪದವಿಯನ್ನು ಅಂತಿಮ ಗುರಿಯಾಗಿ ನೋಡದೆ ಭದ್ರವಾದ ಬುನಾದಿಯಾಗಿ ನೋಡುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಒಳ್ಳೆಯ ಪದವಿ ಪಡೆದ ಯುವಕನೊಬ್ಬ ತನ್ನ ಅರ್ಹತೆಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ನೀವು ಕೇಳಿದಾಗ, ಯಾವುದೇ ತರಾತುರಿಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮುನ್ನ ಯೋಚಿಸಿ. ಬದಲಿಗೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ದೇಶವು ನೀಡಿದ ಭರವಸೆಯು ನಿಜವಾಗಿ ಎಷ್ಟು ಈಡೇರಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಆಯ್ಕೆಯು ಹೇಗೆ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿ.

(ಆಧಾರಗಳು: ದಿ ವೈರ್ (The Wire) ಮತ್ತು ಮಿಲ್ಲೇನಿಯಮ್ ಪೋಸ್ಟ್ (Millennium Post) ವರದಿಗಳು, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಜವಾನರ ನೇಕಾಕಾತಿ ಅರ್ಜಿಗಳು (ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಮತ್ತು ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಅರ್ಜಿದಾರರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳೊಂದಿಗೆ); ಭಾರತ ಉದ್ಯೋಗ ವರದಿ 2024 (India Employment Report 2024), ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆ (ILO) ಮತ್ತು ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆ (IHD), ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಕೊರತೆ ಕುರಿತು.)

ಇನ್ನಷ್ಟು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ