ಕಳೆದ 12 ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಚಲನ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳು
Modi Govt's Digital Transformation: ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ 12 ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳು ಭಾರತೀಯರ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನವನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸಿವೆ. ಯುಪಿಐ, ಜನ ಧನ್ ಖಾತೆ, ಆಧಾರ್, ಡಿಬಿಟಿ, ಫಾಸ್ಟ್ಟ್ಯಾಗ್ನಂತಹ ಯೋಜನೆಗಳು ಹಣಕಾಸು ಸೇರ್ಪಡೆ, ಆಡಳಿತದ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ. ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳ ಹಾವಳಿ ತಪ್ಪಿಸಿ, ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸುಲಭ ಹಾಗೂ ಸುಗಮ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿ, ಡಿಜಿಟಲ್ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಮೂಡಿಸಿವೆ.
Updated on: Jun 10, 2026 | 11:55 AM
ನವದೆಹಲಿ, ಜೂನ್ 10: ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ (Narendra Modi) ಅವರ 12 ವರ್ಷಗಳ ಆಡಳಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳು ಹಲವಿವೆ. ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷದ ಹಿಂದೆ ಹಣಕಾಸು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೇಗಿತ್ತು ಎಂದು ಯಾರು ಬೇಕಾದರೂ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಕೈಯಲ್ಲಿ, ಜೀಬಲ್ಲಿ, ಪಾಕೆಟಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಷ್ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕಿತ್ತು. ವ್ಯಾಪಾರಿಗೂ ಚಿಲ್ಲರೆ ಸಮಸ್ಯೆ. ಬ್ಯಾಂಕಿಗೆ ಹೋದರೆ ಬೇಕಾದ್ದು ಪಡೆಯಲು ದಿನಹರಣ, ಟೋಲ್ ಪ್ಲಾಜಾಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ಕಾಯುವ ಪಾಡು. ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕೆಂದರೆ ಸಾಕಪ್ಪಾ ಸಾಕು ಎನ್ನುವಂತೆ ಮಾಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕಳೆದ 12 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದೆ, ವಾತಾವರಣ ಸುಲಭವಾಗಿದೆ, ಸುಗಮಗೊಂಡಿದೆ.
1. ಯುಪಿಐ ಕ್ರಾಂತಿ
2016ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಯುಪಿಐ (UPI), ಇಂದು ಭಾರತದ ರೀಟೇಲ್ ಎಕನಾಮಿಯ ಬೆನ್ನೆಲುಬಾಗಿದೆ. ಸಣ್ಣ ತರಕಾರಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ದೊಡ್ಡ ಮಾಲ್ಗಳವರೆಗೆ ಕ್ಯೂಆರ್ (QR) ಕೋಡ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಕ್ಯೂಆರ್ ಕೋಡ್, ಮೊಬೈಲ್ ನಂಬರ್, ಯುಪಿಐ ಐಡಿ ಬಳಸಿ ಪೇಮೆಂಟ್ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.
2025-26ರ ಆರ್ಥಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಯುಪಿಐ ಮೂಲಕ 200 ಬಿಲಿಯನ್ಗಿಂತಲೂ (20,000 ಕೋಟಿ) ಹೆಚ್ಚು ವಹಿವಾಟುಗಳು ನಡೆದಿದ್ದು, ಇದರ ಒಟ್ಟು ಮೌಲ್ಯ 314 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ. ದಾಟಿದೆ. ಭಾರತದ ರೀಟೇಲ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಯಲ್ಲಿ ಇದರ ಪಾಲು ಶೇ. 85 ರಷ್ಟಿದೆ.
2. ಜನ ಧನ್ ಖಾತೆಗಳು
ಪಿಎಂ ಜನ್ ಧನ್ ಯೋಜನೆ ಅಡಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಬಡ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯದ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಯಿತು. ತಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅದೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆ ಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಂಡವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಇತ್ತು. ಬಹಳಷ್ಟು ಜನರು ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಗೆ ಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.
ಇದು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಜನ ಧನ್, ಆಧಾರ್ ಮತ್ತು ಮೊಬೈಲ್ (JAM) ಜೋಡಣೆಯು ಸರ್ಕಾರದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಗಟ್ಟಿ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕಿತು.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ನಿರ್ಣಾಯಕ ಆಡಳಿತ, ದೂರದೃಷ್ಟಿ ಕ್ರಮಗಳು, ಕಾನೂನು ಸರಳತೆ, ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಪುಷ್ಟಿ; ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ 12 ವರ್ಷಗಳ ಸಾಧನೆಯ ಝಲಕ್
3. ನೇರ ನಗದು ವರ್ಗಾವಣೆ
ಜನ್ ಧನ್, ಆಧಾರ್ ಮತ್ತು ಮೊಬೈಲ್ ನಂಬರ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಿ ಸರ್ಕಾರ ಡಿಬಿಟಿ (DBT – Direct Benefit Transfer) ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದ್ದು ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಎನಿಸಿದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಸಬ್ಸಿಡಿಗಳು, ಪೆನ್ಷನ್ಗಳು ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳ ಹಣವು ಯಾವುದೇ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳಿಲ್ಲದೆ ನೇರವಾಗಿ ಫಲಾನುಭವಿಗಳ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ.
ವಿವಿಧ ಯೋಜನೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 44 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಹಣವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ನಕಲಿ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಂದ ಆಗುತ್ತಿದ್ದ ಸೋರಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲಾಗಿದೆ.
4. ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್
ಆಧಾರ್ ಎನ್ನುವುದು ಭಾರತವೇ ಸ್ವಂತವಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದ ಅದ್ಭುತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಇದನ್ನು ಅಷ್ಟಕ್ಕೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿಸದೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಆಧಾರ ಸ್ತಂಭವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. 142 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ದಾಖಲಾತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಆಧಾರ್, ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಟೆಲಿಕಾಂ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿಯಾಗಿದೆ.
5. ಫಾಸ್ಟ್ಟ್ಯಾಗ್
ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನವರೆಗೆ ಹೆದ್ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಬಹಳ ಜನರಿಗೆ ಇದ್ದ ದೊಡ್ಡ ಕಿರಿಕಿರಿಗಳಲ್ಲಿ ಟೋಲ್ ಪ್ಲಾಜಾ ಒಂದು. ಇಲ್ಲಿ ಟೋಲ್ ಪಾವತಿಸಲು ಉದ್ದುದ್ದ ಕ್ಯೂ ನಿಲ್ಲುವುದೇ ಹಲವು ನಿಮಿಷಗಳನ್ನು ವ್ಯಯಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಫಾಸ್ಟ್ಯಾಗ್ (FASTag) ವ್ಯವಸ್ಥೆ ತಂದಿತು. ಆರ್ಎಫ್ಐಡಿ (RFID) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಟೋಲ್ ಗೇಟ್ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಹಣ ಕಡಿತವಾಗುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು. ಇದರಿಂದ ವಾಹನಗಳು ಕಾಯುವ ಸಮಯ, ಇಂಧನ ಪೋಲಾಗುವುದು ಮತ್ತು ಸಂಚಾರ ದಟ್ಟಣೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.
6. ಆನ್ಲೈನ್ ತೆರಿಗೆ ರಿಟರ್ನ್ಸ್ ಸಲ್ಲಿಕೆ
ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಕೆ (ITR) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆಧಾರ್ ಜೋಡಣೆ ಮತ್ತು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಭರ್ತಿಯಾದ ಫಾರ್ಮ್ಗಳಿಂದಾಗಿ ತೆರಿಗೆದಾರರು ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ಅಲೆಯುವುದು ತಪ್ಪಿದೆ.
7. ಕೋವಿನ್ ಆಪ್
ಕೋವಿಡ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ‘ಕೋವಿನ್’ (CoWIN) ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಡಿಜಿಟಲ್ ಲಸಿಕಾ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ಡಿಜಿಟಲ್ ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಅನ್ನು ಬಹಳ ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಹೇಗೆ ಬಳಸಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಕೋವಿನ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಒಂದು ನಿದರ್ಶನವೆನಿಸಿದೆ.
8. ಉಮಂಗ್ ಆಪ್
‘ಉಮಂಗ್’ (UMANG) ಆಪ್ ಮೂಲಕ ನಾಗರಿಕರು ನೂರಾರು ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲೇ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದೇ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ನಲ್ಲಿ ಹಲವು ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
9. ಡಿಜಿಲಾಕರ್
ಆಡಳಿತ ಸೇವೆಯನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಲಾಕರ್ (DigiLocker) ಸೌಲಭ್ಯದ ಪಾತ್ರವೂ ಇದೆ. ಚಾಲನಾ ಪರವಾನಗಿ (DL), ಅಂಕಪಟ್ಟಿಗಳು, ಪ್ಯಾನ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮತ್ತು ವಿಮಾ ಪತ್ರಗಳಂತಹ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಭೌತಿಕವಾಗಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಇದು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಡಿಜಿಲಾಕರ್ 53 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆ ಎಂದರೆ ಅದು ಕೇವಲ ರಸ್ತೆ ಅಥವಾ ಸೇತುವೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ಭಾರತೀಯರ ವರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ತಂದ ಬದಲಾವಣೆ. 2014ರಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ “ಎಲ್ಲವೂ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ಫೋನ್ನಲ್ಲೇ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತದೆ” ಎಂಬ ಡಿಜಿಟಲ್ ಭರವಸೆ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆ ಇಂದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯನಲ್ಲೂ ಮೂಡಿದೆ. ಭಾರತದ ಈ ‘ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್’ (DPI) ಮಾದರಿಯನ್ನು ಇಂದು ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
