ರೈಲ್ವೆ ಸ್ಟೇಷನ್‌ಗಳ ಹೆಸರಿನ ಹಿಂದಿದೆ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ರಹಸ್ಯ: ಜಂಕ್ಷನ್, ಸೆಂಟ್ರಲ್, ಟರ್ಮಿನಸ್ ಹಾಗೂ ಹಾಲ್ಟ್ ಎಂದರೇನು?

ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸಾರಿಗೆ ಜಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ವಿಜಯವಾಡ ಜಂಕ್ಷನ್, ಮುಂಬೈ ಸೆಂಟ್ರಲ್, ಬೆಂಗಳೂರು ಕ್ಯಾಂಟ್, ಅಥವಾ ಹರಿಶ್‌ನಗರ ಹಾಲ್ಟ್ ನಂತಹ ವಿವಿಧ ಬೋರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದ ಹೆಸರಿನ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಈ ಪದಗಳು ಕೇವಲ ಸಾಧಾರಣ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲ. ಇವು ಆ ನಿಲ್ದಾಣದ ಭೌಗೋಳಿಕ ಲಕ್ಷಣ, ರೈಲು ಹಳಿಗಳ ವಿನ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ ಸಾರಿಗೆ ಮಹತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಕೇತಗಳಾಗಿವೆ.

ವಿವಿಧ ಮಾದರಿಯ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣ:

1. ಜಂಕ್ಷನ್ (Junction):ಯಾವುದೇ ಒಂದು ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಹೊರಹೋಗಲು ಅಥವಾ ಒಳಬರಲು ಕನಿಷ್ಠ 3 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಿಭಿನ್ನ ಮಾರ್ಗಗಳು (Routes) ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ‘ಜಂಕ್ಷನ್’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ರೈಲು ಬಂದ ಹಾದಿಯಲ್ಲೇ ಹಿಂತಿರುಗದೆ ಅಥವಾ ಒಂದೇ ಮುಂಭಾಗದ ಹಾದಿಯಲ್ಲದೆ, ಕನಿಷ್ಠ ಮತ್ತೊಂದು ಹೊಸ ದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಹಳಿಗಳು ಕವಲೊಡೆಯುತ್ತವೆ. ವಿಜಯವಾಡ ಜಂಕ್ಷನ್, ಮಥುರಾ ಜಂಕ್ಷನ್, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ಜಂಕ್ಷನ್. (ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಮಥುರಾ ಜಂಕ್ಷನ್ ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಂದರೆ 7 ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕವಲು ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಜಂಕ್ಷನ್ ಆಗಿದೆ).

2. ಸೆಂಟ್ರಲ್ (Central): ಒಂದು ಬೃಹತ್ ನಗರದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ, ಪ್ರಮುಖ, ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ದೊಡ್ಡದಾದ ಹಾಗೂ ಜನನಿಬಿಡ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ‘ಸೆಂಟ್ರಲ್’ ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಹುತೇಕ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣಗಳಿದ್ದಾಗ, ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಹಾಗೂ ನಗರದ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಸುಲಭ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಗಾಗಿ ‘ಸೆಂಟ್ರಲ್’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಂಬೈ ಸೆಂಟ್ರಲ್, ಚೆನ್ನೈ ಸೆಂಟ್ರಲ್, ಕಾನ್ಪುರ ಸೆಂಟ್ರಲ್, ಮಂಗಳೂರು ಸೆಂಟ್ರಲ್.

3.ಟರ್ಮಿನಲ್ (Terminal): ಇದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೈಲು ಮಾರ್ಗದ ಕೊನೆಯ ನಿಲ್ದಾಣ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ರೈಲು ಹಳಿಯು ಮುಂದೆ ಎಲ್ಲೂ ಮುಂದುವರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಲ್ದಾಣ ತಲುಪಿದ ರೈಲುಗಳು ಅದೇ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಮ್ಮುಖವಾಗಿ ಅಥವಾ ತದ್ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಚಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ. ಛತ್ರಪತಿ ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜ್ ಟರ್ಮಿನಸ್ (CSMT – ಮುಂಬೈ), ಬಾಂದ್ರಾ ಟರ್ಮಿನಸ್, ಹೌರಾ ಟರ್ಮಿನಸ್.

4.ಕಾಂಟೋನ್ಮೆಂಟ್ (Cantonment): ದೇಶದ ಸೇನಾ ಪ್ರದೇಶ ಅಥವಾ ರಕ್ಷಣಾ ಇಲಾಖೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿರುವ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಿಗೆ ‘ಕ್ಯಾಂಟ್’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಮೂಲತಃ ಸೈನಿಕರ ಸಂಚಾರ, ಯುದ್ಧ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಸಾಗಣೆ ಹಾಗೂ ಸೇನಾ ಪಡೆಗಳ ತುರ್ತು ಪ್ರಯಾಣದ ಸೌಕರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಬೆಂಗಳೂರು ಕ್ಯಾಂಟ್, ಬೆಳಗಾವಿ ಕ್ಯಾಂಟ್, ಅಂಬಾಲಾ ಕ್ಯಾಂಟ್.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಟ್ರಾಯ್ ಹೊಸ ನಿಯಮ: ಈ ರೀತಿಯ ಕರೆಗಳಿಗೆ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ 5 ಪೈಸೆ ವರೆಗೆ ಶುಲ್ಕ

5.ಹಾಲ್ಟ್ (Halt): ಗ್ರಾಮೀಣ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಪಟ್ಟಣಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಅತ್ಯಂತ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣಗಳು. ಇಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸ್ಥಳೀಯ ಅಥವಾ ಪ್ಯಾಸೆಂಜರ್ ರೈಲುಗಳು 1 ರಿಂದ 2 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಮಾತ್ರ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶಾಶ್ವತ ಸಿಗ್ನಲಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ನಿಲ್ದಾಣಾಧಿಕಾರಿ (Station Master) ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಹರಿಶ್‌ನಗರ ಹಾಲ್ಟ್, ಕಮ್ಮಗುಟ್ಟ ಹಾಲ್ಟ್.

ವಾಣಿಜ್ಯ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ