ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡಬಾರದು ಏಕೆ? ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ಹೇಳುವುದೇನು?

ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ನಮಸ್ಕರಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶೇಷ ಹಾಗೂ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮಾಡುವ ಒಂದು ನಮಸ್ಕಾರವು ಒಂದು ಮಹಾಯಜ್ಞವನ್ನು ಮಾಡಿದಷ್ಟೇ ಪುಣ್ಯ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೂ ಪೂಜಾ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ದೇವರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ‘ಶೋಡಶೋಪಚಾರ ಪೂಜೆ’ಯ (16 ವಿಧದ ಉಪಚಾರಗಳು) ಕೊನೆಯ ಹಾಗೂ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಹೆಜ್ಜೆಯೆಂದರೆ ಅದು ‘ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮ’ ಅಥವಾ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಅಷ್ಟಾಂಗ ಅಥವಾ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ ಎಂದರೇನು?

ದೇವರ ಮುಂದೆ ಅಥವಾ ಹಿರಿಯರ ಮುಂದೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಾಗಿ ಶರಣಾಗತಿಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವುದನ್ನು ‘ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ’ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಕಳೆದು, ದೇವರ ಪಾದಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಶರಣಾಗುವುದನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ. ಸನಾತನ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರದ ಕುರಿತು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ:

“ಪದ್ಭ್ಯಾಂ ಕರಾಭ್ಯಾಂ ಜಾನುಭ್ಯಾಮುರ್ಸಾ ಶಿರಸ್ತಥಾ | ಮನಸಾ ವಾಚಸಾ ದೃಷ್ಟಿ ಪ್ರಣಮೋಷ್ಟಾಂಗ ಉಚ್ಯತೇ ||”

ಇದರರ್ಥ – ದೇಹದ ಎಂಟು ಅಂಗಗಳಾದ ಪಾದಗಳು, ಕೈಗಳು, ಮೊಣಕಾಲುಗಳು, ಎದೆ, ತಲೆ, ಮನಸ್ಸು, ಮಾತು ಮತ್ತು ದೃಷ್ಟಿ (ಕಣ್ಣುಗಳು) – ಇವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ನಮಸ್ಕಾರವೇ ‘ಅಷ್ಟಾಂಗ’ ಅಥವಾ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ. ಈ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ದೇಹದ ಮುಂಭಾಗವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೆಲವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಭಂಗಿಯ ನಮಸ್ಕಾರವನ್ನು ಪುರುಷರು ಮಾತ್ರ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ ನಿಷೇಧಿಸಿರುವುದೇಕೆ?

ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ‘ಧರ್ಮಸಿಂಧು’ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಒಂದು ಶ್ಲೋಕದ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ:

“ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ಯ ಗುಡಂ ಶಂಖ ಶಾಲಿಗ್ರಾಂ ಚ ಪುಸ್ತಕಮ್ | ವಸುಂಧರಾ ನ ಸಹತೇ ಕಾಮಿನಿ ಕುಃ ಮರ್ದನಂ ||”

ಅಂದರೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಬೆನ್ನು, ಪವಿತ್ರ ಶಂಖ, ಶಾಲಿಗ್ರಾಮ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ನೆಲದ ಮೇಲಿಡಬಾರದು. ಅದೇ ರೀತಿ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಹೊಟ್ಟೆ (ಗರ್ಭಕೋಶ) ಮತ್ತು ಎದೆಯ ಭಾಗಗಳನ್ನು ನೆಲಕ್ಕೆ ತಗಲಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಹನುಮಾನ್ ಚಾಲೀಸಾ ಉಗಮದ ರೋಚಕ ಕಥೆ: ಬಂದೀಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ತುಳಸಿದಾಸರು ರಚಿಸಿದ ದಿವ್ಯ ಸ್ತೋತ್ರದ ಇತಿಹಾಸ

ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಾಗೂ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ:

ಸನಾತನ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಮಾತೃಸ್ವರೂಪಿಣಿ ಮತ್ತು ದೇವತೆಯ ರೂಪವೆಂದು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಗರ್ಭಕೋಶದ ಪವಿತ್ರತೆ: ಮಹಿಳೆಯ ಗರ್ಭಕೋಶವು ಮತ್ತೊಂದು ನವಜೀವನವನ್ನು ತನ್ನೊಳಗೆ ಧರಿಸಿ, ಜಗತ್ತಿಗೆ ತರುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ.
• ಸ್ತನ್ಯಪಾನದ ಮಹತ್ವ: ಮಹಿಳೆಯ ಎದೆಯ ಭಾಗವು ಹುಟ್ಟಿದ ಮಗುವಿಗೆ ಜೀವನಾಧಾರವಾದ ಹಾಲನ್ನು ನೀಡಿ ಪೋಷಿಸುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಸೃಷ್ಟಿಯ ಜೀವಾಧಾರವಾದ ಈ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗಗಳು (ಗರ್ಭಕೋಶ ಮತ್ತು ಎದೆ) ನೇರವಾಗಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡ ಹಾಗೂ ಪವಿತ್ರತೆಗೆ ಭಂಗ ಬರಬಾರದು ಎಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರವನ್ನು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ಕೃಪೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯೂ ಇದೆ.

ಮಹಿಳೆಯರು ನಮಸ್ಕರಿಸುವ ಸರಿಯಾದ ವಿಧಾನ ಯಾವುದು?

ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮಹಿಳೆಯರು ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸುವಾಗ ಮೊಣಕಾಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು (ಪಂಚಾಂಗ ನಮಸ್ಕಾರ), ತಲೆಯನ್ನು ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಾಗಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಹಾಗೂ ಸೂಕ್ತವಾದ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ನಮಸ್ಕಾರ ಸಲ್ಲಿಸುವುದರಿಂದ ಪೂಜೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶುಭ ಫಲಗಳು ಲಭಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.

ಅಧ್ಯಾತ್ಮಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ