676 ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಅಪ್ಗಳು, 548 ಒಪ್ಪಂದಗಳು: ಭಾರತದ ರಕ್ಷಣಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಕನಸಿಗೆ ‘iDEX’ ಬಲ
How iDEX is scaling India’s defence-tech ambitions: ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಸಾಧಿಸಲು ಇನ್ನೋವೇಶನ್ ಬಹಳ ಅಗತ್ಯ. ಈ ನಾವೀನ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ಮಾಣದ ಅಗತ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಸೆಕ್ಟರ್ನಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ iDEX ಯೋಜನೆಯನ್ನು ತಂದಿದ್ದು ಇದು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನವೋದ್ಯಮಗಳು, ಸಣ್ಣ ಉದ್ದಿಮೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಕೊಡುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ ಸಾಧನೆಯ ಕನಸು ನನಸಾಗುವ ಅವಕಾಶ ಹೆಚ್ಚಿದೆ.
Updated on: Aug 10, 2026 | 7:10 PM
ನವದೆಹಲಿ, ಆಗಸ್ಟ್ 10: ಭಾರತದ ರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾವೀನ್ಯತೆ (Defence Innovation) ಮತ್ತು ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯು ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಹಂತವನ್ನು ದಾಟಿ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ನೂರಾರು ನವೋದ್ಯಮಗಳು (Startups) ಹಾಗೂ ಎಂಎಸ್ಎಂಇಗಳು (MSMEs) ಭಾರತೀಯ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸವಾಲುಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಹಿಡಿಯುತ್ತಿವೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಬದಲಾವಣೆಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿ ‘ಐಡಿಇಎಕ್ಸ್’ (Innovations for Defence Excellence – iDEX) ಕಾರ್ಯಾಚರಿಸುತ್ತಿದೆ.
2018ರಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಚಾಲನೆ ಪಡೆದ ಈ ಯೋಜನೆಯು ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಅಪ್ಗಳು, ಸಣ್ಣ ಉದ್ದಿಮೆದಾರರು ಹಾಗೂ ಸಂಶೋಧಕರನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆ, ನೌಕಾಪಡೆ, ವಾಯುಪಡೆ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಕಾವಲು ಪಡೆಯ ಅಗತ್ಯತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.
iDEX ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಗತಿಯ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳು (ಫೆಬ್ರವರಿ 2026ರ ವರೆಗೆ)
- ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಅಪ್ಗಳ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ: ಆರಂಭದಿಂದ ಇದುವರೆಗೆ ಸುಮಾರು 676 ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಅಪ್ಗಳು, MSMEಗಳು ಹಾಗೂ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಇನ್ನೋವೇಟರ್ಗಳು ಈ ರಕ್ಷಣಾ ನಾವೀನ್ಯತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
- ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಒಪ್ಪಂದಗಳು: ಒಟ್ಟು 566 ತಾಂತ್ರಿಕ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು (Challenges) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, 548 ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ (Design-and-Development Contracts) ಸಹಿ ಹಾಕಲಾಗಿದೆ.
- ಖರೀದಿಗೆ ಅನುಮೋದನೆ: ಈ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ₹3,853 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ 58 ಪ್ರೋಟೋಟೈಪ್ಗಳಿಗೆ (ಮಾದರಿಗಳು) ರಕ್ಷಣಾ ಪಡೆಯ ಖರೀದಿಗೆ ಅನುಮೋದನೆ ದೊರೆತಿದೆ.
- ಅಂತಿಮ ಖರೀದಿ ಒಪ್ಪಂದಗಳು: ಈಗಾಗಲೇ ಸುಮಾರು ₹2,326 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ 45 ಖರೀದಿ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ (Procurement Contracts) ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಹಿ ಹಾಕಲಾಗಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಓದಲು ಹೋದವರಲ್ಲಿ ಶೇ. 81 ಮಂದಿ ತಾಯ್ನಾಡಿಗೆ ಬರಲು ಪ್ಲಾನ್; ಏನು ಕಾರಣ?
iDEX ತಂದ ಬದಲಾವಣೆ ಏನು?
ಹಿಂದೆ ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಕೇವಲ ದೊಡ್ಡ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರಮುಖ ರಕ್ಷಣಾ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ (DPSU) ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ iDEX ಮಾದರಿಯು ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿಗಳು ಮತ್ತು ಯುವ ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಭೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲು ನೇರ ವೇದಿಕೆ ಕಲ್ಪಿಸಿದೆ.
- ಸೇನೆಯ ಅಗತ್ಯ ಆಧರಿತ ನಾವೀನ್ಯತೆ: ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಅಪ್ಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತ ಪರಿಹಾರ ರೂಪಿಸಲು ಪೈಪೋಟಿ ನಡೆಸುತ್ತವೆ.
- ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ನೆರವು: ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವಿನ ಜೊತೆಗೆ ಮಿಲಿಟರಿ ತಜ್ಞರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ, ಪರೀಕ್ಷಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು (Testing Facilities) ಮತ್ತು ಕಾವುಕೇಂದ್ರಗಳ (Incubation) ಬೆಂಬಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
- ಸೇನಾ ಗುಣಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧತೆ: ಸಾಮಾನ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗಿಂತ ಮಿಲಿಟರಿ ಬಳಕೆಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಕಠಿಣ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ (Ruggedisation & Reliability). ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕ ಇರುವುದರಿಂದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಬಳಕೆಯ ನಡುವಿನ ಅಂತರ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಮಗಳ PPF ಹಣ ಹಿಂಪಡೆದ ತಂದೆ: ಬಡ್ಡಿ ಸಮೇತ ಮರಳಿಸಲು ಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶ; ಏನಿವೆ ಪಿಪಿಎಫ್ ನಿಯಮಗಳು?
ಅನುದಾನದ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಳ
- ಆರಂಭಿಕ ಹಂತ: ಮೂಲ iDEX ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ₹1.5 ಕೋಟಿಯವರೆಗೆ ಅನುದಾನ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
- iDEX Prime (2022): ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಹಾಗೂ ಸಂಕೀರ್ಣ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲು ‘iDEX Prime’ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗಿದ್ದು, ಅನುದಾನವನ್ನು ₹10 ಕೋಟಿಯವರೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
- ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು: ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (Artificial Intelligence), ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ಇಮೇಜಿಂಗ್, ಸೆನ್ಸರ್ಗಳು, ಬಿಗ್ ಡೇಟಾ ಅನಾಲಿಟಿಕ್ಸ್, ಸ್ವಾಯತ್ತ ಡ್ರೋನ್/ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳು ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ಸಂವಹನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಇನ್ನಷ್ಟು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
