‘ಚಿಪ್ಗಳಿಂದ ಶಿಪ್ಗಳವರೆಗೆ ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾಗಬೇಕು’ – ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ಕರೆ
ಕೇಂದ್ರ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಭಾರತವು ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾಗಬೇಕು ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. 'ಚಿಪ್ಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಶಿಪ್ಗಳವರೆಗೆ' ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ದೇಶೀಯವಾಗಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಬೇಕು. ಭವಿಷ್ಯದ ಯುದ್ಧಗಳಿಗೆ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ, ಡ್ರೋನ್ಗಳು, ಸೈಬರ್ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳಂತಹ ಸ್ವದೇಶಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಳವಡಿಕೆ ಅತಿಮುಖ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು.

ನವದೆಹಲಿ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 27: ಭಾರತವು ಭವಿಷ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಪೂರೈಕೆದಾರರ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ತಗ್ಗಿಸುವ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ವಾಹಿನಿಯೊಂದು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಶೃಂಗಸಭೆ 2026 ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸಚಿವರು, ದೇಶದ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು (Strategic autonomy) ಬಲಪಡಿಸುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ “ಚಿಪ್ಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಶಿಪ್ಗಳವರೆಗೆ” ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿಯೇ ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಭಾರತವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಯಾಗಬೇಕು ಎಂದು ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗಬಹುದಾದ ಭವಿಷ್ಯದ ಯುದ್ಧಗಳಿಗೆ ದೇಶವನ್ನು ಈಗಿನಿಂದಲೇ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI), ಡ್ರೋನ್ಗಳು, ಸೈಬರ್ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳಂತಹ ಸ್ವದೇಶಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಬಳಕೆ ಅತಿಮುಖ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ನಮ್ಮ ದೇಶೀಯ ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ‘ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ’ ಕಲ್ಪನೆಯ ಕುರಿತು ಸುದೀರ್ಘವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಸಚಿವರು, ರಕ್ಷಣಾ ಪೂರೈಕಾ ಸರಪಳಿಯ ಮೇಲಿನ ಹಿಡಿತದ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸಿದರು. “ನಮ್ಮ ತತ್ವ ಮತ್ತು ಚಿಂತನೆ ತುಂಬಾ ಸರಳವಾಗಿದೆ; ನಮ್ಮದೇ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಬಹುದಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನಾವು ಬೇರೆ ವಿದೇಶಗಳಿಂದ ಭಾರಿ ಬೆಲೆ ತೆತ್ತು ಏಕೆ ಖರೀದಿಸಬೇಕು?” ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅತ್ಯಂತ ಸಣ್ಣ ತಿರುಪುಮೊಳೆಗಳಿಂದ (Screws) ಹಿಡಿದು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳವರೆಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ದೇಶೀಯವಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಬೇಕು. ಇಂತಹ ಸ್ವದೇಶಿ ವಿನ್ಯಾಸ, ನಾವೀನ್ಯತೆ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಳವಡಿಕೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಮೇಲಿನ ನಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಭಾರತವನ್ನು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯ ಉತ್ತುಂಗಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ದೇಶದ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳನ್ನು ಭದ್ರವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಇದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದರು.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ಮನ್ ಕಿ ಬಾತ್: ಸರ್ಜಿಕಲ್ ಸ್ಟ್ರೈಕ್ನಿಂದ ಜನಗಣತಿ ತನಕ ಹಲವು ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಮಾತು
ದೇಶೀಯ ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ಬಲಪಡಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಈಗಾಗಲೇ ಸಾಕಷ್ಟು ಮಹತ್ವದ, ರಚನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದೇ ವೇಳೆ ಅವರು ಸ್ಮರಿಸಿದರು. ಸರ್ಕಾರದ ಈ ಸತತ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಭಾರತದ ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯವು ಇಂದು ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಗವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. “ನಾವು ಕೇವಲ ಇಂದಿನ ಅಥವಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವುದಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ನಮ್ಮ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ನಾವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಗಳಾಗಿದ್ದೇವೆ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಎದುರಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದೇವೆ” ಎಂದು ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿಲುವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇದು ಭಾರತದ ಭದ್ರತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು.
ಆಧುನಿಕ ಯುದ್ಧದ ಸ್ವರೂಪಗಳು ಹೇಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಅವರು ದೂರಸಂಪರ್ಕ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಟೆಲಿಕಾಂ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ 2G ಯಿಂದ 5G ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಭಾರಿ ಬದಲಾವಣೆಯಾಯಿತೋ, ಅದೇ ರೀತಿ ಯುದ್ಧದ ಸ್ವರೂಪವೂ ಸಹ ಇದೀಗ ಬದಲಾಗಿದ್ದು, ಅದು ಐದನೇ ತಲೆಮಾರಿನ (Fifth-generation warfare) ಹಂತವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದರು. ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (Artificial Intelligence), ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಡ್ರೋನ್ಗಳು, ಸೈಬರ್ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯು ಯುದ್ಧರಂಗದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ನಾವು ಈಗಲೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಹರಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಭವಿಷ್ಯದ ಯಾವುದೇ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳೇ ಯುದ್ಧದ ಗತಿಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಲಿವೆ ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದರು.
ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ವದೇಶಿ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಈಗ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾದ ನೀತಿ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಸಾಕಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದರು. ಭಾರತವು ಕೇವಲ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಯುದ್ಧಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಸಂಪರ್ಕ (Contact), ಸಂಪರ್ಕರಹಿತ (non-contact), ಚಲನಶಾಸ್ತ್ರದ (kinetic) ಮತ್ತು ಚಲನರಹಿತ (non-kinetic) ಯುದ್ಧಗಳಿಗಾಗಿ ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಯಾವುದೇ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸಹ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ವೈವಿಧ್ಯಮಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ನುಡಿದರು. ಇದು ಭವಿಷ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಬೆದರಿಕೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಭಾರತದ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ‘ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಜನರಿಗೆ ಇಂಧನ ಸೌಲಭ್ಯ ನೀಡಿದ ದೇಶ ಭಾರತ’; ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಕುರಿತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಪ್ರಧಾನಿ ಶ್ಲಾಘನೆ
ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಭವಿಷ್ಯದ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಗಳು ಕೇವಲ ಒಂದೇ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು. ಅವು ಭೂಮಿ, ಜಲ, ವಾಯು, ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಮತ್ತು ಸೈಬರ್ ವಲಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಬಹು ಆಯಾಮಗಳಲ್ಲಿ (Multiple domains) ವ್ಯಾಪಿಸಿರುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಆಧುನಿಕ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ದೇಶವು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆಯೋ, ಆ ದೇಶವು ಶತ್ರುಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಸಾಧಿಸುವ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಮೇಲೆ ಹಿಡಿತ ಸಾಧಿಸುವುದು ಇಂದಿನ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು.
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಯುವಜನತೆಯ ಮಹತ್ತರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಕೊಂಡಾಡಿದ ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್, “ಇಂದು ಭಾರತದ ಯುವಕರು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತವಾದ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಸ್ವದೇಶಿ ಡ್ರೋನ್ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ರೊಬೊಟಿಕ್ಸ್, ಕ್ವಾಂಟಮ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಸೈಬರ್ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಪರಿಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ (Autonomous systems) ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ, ಭಾರತದ ಯುವಕರು ಇಂದು ಕೇವಲ ತಮ್ಮ ಭವಿಷ್ಯದ ಉದ್ಯೋಗಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ ತಯಾರಿ ನಡೆಸುತ್ತಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅವರು ಭಾರತದ ಭವಿಷ್ಯದ ಯುದ್ಧಗಳಿಗಾಗಿ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿರುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ” ಎಂದು ಯುವಕರ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಮುಕ್ತಕಂಠದಿಂದ ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದರು.
ಇದೇ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಭಾರತೀಯ ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಜನರಲ್ ಧೀರಜ್ ಸೇಠ್ ಅವರು, ಆಧುನಿಕ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು “ವಿರಾಮದೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯುವ ಯುದ್ಧಗಳು” (Wars with pause) ಎಂದು ಅತ್ಯಂತ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಬಣ್ಣಿಸಿದರು. ನೂತನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕದನಗಳ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದರೂ ಸಹ, ಒಟ್ಟಾರೆ ಯುದ್ಧದ ನಡೆಯುವ ಸಮಯವನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದರು. ಹೀಗಾಗಿ, ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ನಡೆಯುವ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ವಿದೇಶಿ ಪೂರೈಕೆದಾರರನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸದೆ, ಯಾವುದೇ ಅಡೆತಡೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ನಿರಂತರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಲು ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯದಲ್ಲಿನ ‘ಆತ್ಮನಿರ್ಭರತೆ’ (ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ) ಯುದ್ಧದ ಅಂತಿಮ ಗೆಲುವಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಅಂಶವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಕರಾರುವಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದರು.
ಇನ್ನಷ್ಟು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ




